Op het eerste gezicht lijkt het een onuitstaanbare man, het onderwerp van Helmert Woudenbergs solovoorstelling Waterman. De Joodse Hatty Waterman is zo’n oude, aan zijn stoel gekluisterde mopperopa die alleen maar over vroeger kan praten: ‘Ik heb de oorlog nog overleefd.’ Om vervolgens uit te weiden over alle verschrikkingen die de Joden zijn aangedaan in de Tweede Wereldoorlog.
Maar wat eerst nog een moralistisch geschiedenislesje lijkt, verandert na een paar minuten in een meeslepend onderduikverhaal. Meesterlijk verteld door Woudenberg, die van de oude knorrepot een beklagenswaardig personage maakt, zonder een moment sentimenteel te worden. De voortreffelijke acteur (en tevens schrijver en regisseur) heeft geen grote gebaren nodig om als de oude Waterman dit waargebeurde verhaal aanschouwelijk te maken.
Hatty Waterman was Joods en homoseksueel en overleefde als enige van zijn familie de oorlog. Vanwege een administratieve fout bleef hij alleen achter, toen zijn hele familie opgepakt werd en naar Auschwitz gestuurd. Daarna logeerde hij op een aantal onderduikadresjes, maar nooit voor lang. Uiteindelijk stond hij zelfs oog in oog met de boosaardige Jodenverraadster Ans van Dijk.
Woudenbergs monoloog is lang, maar bijna voortdurend boeiend. Op een treffende manier wisselt hij tussen grappige verhalen over het leven van een arm gezin met 13 kinderen op het Amsterdamse Waterlooplein en onwelmakende verslagen van de horror in de concentratiekampen.
Een prachtige vondst: na de pauze spreekt Woudenberg opeens in de tegenwoordige tijd. Hij speelt nu een jonge, levenslustige Hatty, op de vlucht voor de Duitsers. Het grote contrast in tempo en dynamiek tussen de twee delen maakt de voorstelling spannend en ontroerend.
Theater Bellevue, Amsterdam, 3 februari. Tournee t/m 20 mei. www.grunfeld.nl
Reacties
Powered by Facebook Comments