Vincent Kouters

De rijkdom van landeigenares Raisa Pavlovna wordt enkel geëvenaard door haar arrogantie. Ze laat haar dienstbode een jurk dragen waarop haar hoofd staat afgebeeld. Huwelijksaanzoeken van de buurman wuift lachend ze weg. En als ze onder schot wordt gehouden, vertrekt ze geen spier.

Niemand anders dan Sacha Bulthuis had deze kille oude vrijster met zoveel humor en tragiek kunnen spelen. Stoïcijns op een bank, midden op een verder kaal toneel, het geldkistje met beide armen omklemt. Ze is het mysterieuze middelpunt van alle gebeurtenissen in de door David Geysen geregisseerde komedie Het woud.

Voor zijn eerste regie in de grote Appelzaal koos de jonge regisseur een tekst van de hier relatief onbekende Rus Alexander Ostrovski. Die schreef Het woud in 1871. Maar Geysen heeft er een stevige moderne draai aan gegeven.

Het verhaal is vrij simpel. De kille en rijke Raisa moet delen van haar landgoed – het woud – verkopen om haar nicht Aksinja een bruidschat mee te kunnen geven. De beoogde man is de geniepige en besnorde Aleksej. Maar het jonge ding Aksinja is natuurlijk verliefd op de goeiige boerenzoon Pjotr. En Raisa zelf kan nauwelijks verbergen dat ze zich aangetrokken voelt tot de veel jongere Aleksej.

In deze wereld van liegen en bedriegen vallen opeens een acteur en een komiek binnen. Ze zijn luidruchtig, dronken en platzak. Maar de kunstenaars zijn vrij en daarom in staat om de waarheid te spreken. Of te spelen. Met hun platte grappen en grollen ontregelen ze de situatie op een prettige manier.

Door het imposante spel van met name Bulthuis en Iwan Walhain, die als de acteur Gennadi de hele zaal bij elkaar schreeuwt, valt er in het eerste deel veel te genieten. Zo veel dat je nauwelijks door hebt dat zoiets als een dramatisch conflict eigenlijk totaal ontbreekt in dit stuk. Maakt niet uit. Geysen maakt er gewoon een vette komedie van en heeft de beschikking over voldoende komisch acteertalent om in die opzet te slagen.

Tenminste, voor de pauze dan. Daarna verandert de sfeer. Er blijkt wel degelijk een conflict te zijn tussen de schijnheilige burgerij en de vrijheid predikende acteur die plots serieus geworden is. Maar de personages zijn veelal te eendimensionaal om de spanning er in te kunnen houden. Ter compensatie moet Walhain lange tijd hysterisch rondzwaaien met een pistool.

Het moralistische einde dat Geysen er vervolgens aan breidt, is dan misschien de enige uitweg. Maar laat wel te wensen over.

Het woud van Alexander Ostrovski door Theatergroep De Appel, regie David Geysen. Appeltheater, Den Haag, 28 april. Te zien t/m 2 juni. www.toneelgroepdeappel.nl