Vincent Kouters

Het uitzicht op de Rotterdamse haven en skyline laat zien hoe zeer de stad in vijftig jaar is veranderd, maar binnen in de Steinwegkantine laat theatermaakster Nataliya Golofastova zien dat de problemen van de mensen hetzelfde zijn gebleven. ‘Nederland is vol en vol is vol’ klinkt het al meteen in haar jarenvijftigvoorstelling Naar wijder horizon. Volks muziektheater over de verleiding van een beter leven in het buitenland, en de harde realiteit van de heimwee.

De voorstelling is onderdeel van het festival De internationale keuze van de Rotterdamse schouwburg dat afgelopen weekend van start is gegaan. Onder het motto A sense of belonging zijn dit jaar een twintigtal producties geprogrammeerd, waaronder net als voorgaande jaren veel dans en beeldend theater. Naar wijder horizon, geschreven door Don Duyns, geregisseerd door de Russische Golofastova en met muziek van Raymund van Santen, is een eigen productie van de Rotterdamse schouwburg die opvallend toegankelijk is.

Alles eraan straalt een gemoedelijke jarenvijftigsfeer uit. Voor de ingang van de oude, grotendeels vervallen Steinwegkantine speelt bij aankomst een luidruchtig draaiorgel. Binnen zit een vierkoppig bandje dat onder leiding van Van Santen smakelijke volksliedjes en sfeervolle jazz speelt. De jongens dragen bretels en petten. Acteur John Buisman heet de toeschouwers uitbundig welkom. Hij blijft de hele avond de rol van gangmaker vervullen, waarmee hij voor de nodige komische afleiding zorgt naast alle nostalgie en ernst.

Het waren namelijk barre tijden. Een economische crisis teisterde het land, er heerste veel werkeloosheid en er waren gewoon veel te veel mensen. Dit zijn voor een oude, norse varkensboer en zijn vrouw (Debbie Korper en Simon Versnel), en een jong stel (Rosa Reuten en Kevin Schoonderbeek) aanleidingen om te emigreren. Ze vertrekken naar Australië nadat ze lekker zijn gemaakt zijn door Buisman met verhalen over roze olifanten en oneindige mogelijkheden.

Dat het beloofde land een tegenvaller van jewelste blijkt, komt niet als verrassing. Koste wat het kost proberen de Nederlanders zich te handhaven in het harde, onvriendelijke land. Ook al moet de een daarvoor zijn baas naar het leven staan, en de ander bijkans zijn eigen vriendin verkrachten.

Het verhaal dat Duyns en Golofastova vertellen, kent maar weinig nuances of onverwachte momenten. Daardoor gaat het voortdurende geweeklaag van de personages, of ze zich nu in Nederland of in Australië bevinden, uiteindelijk behoorlijk vervelen. Evenmin subtiel is de vergelijking die wordt gemaakt met de hedendaagse toestroom van immigranten in Nederland, maar waar vervolgens niets mee wordt gedaan.

De sfeervolle muzikale begeleiding maakt echter veel goed. En een mooi verhaal over de Nederlandse ontdekkingsreiziger Abel Tasman en de energieke en humoristische intermezzo’s van Buisman zijn de krenten in de pap.

Steinwegkantine, Rotterdam, 11 september. www.internationalekeuze.nl